SongDung.comSống Đúng
Thang máy, hành lang và tiện ích chung

Để đồ ở cầu thang thoát hiểm chung cư: vì sao không được, kể cả để tạm vài ngày

Cầu thang thoát hiểm không phải kho chứa: không để xe, thùng đồ, chậu cây, không chèn cửa chống cháy. Vì sao, làm gì với đồ thừa và nhắc nhau ra sao.

Top-down view of a clean empty concrete emergency staircase in an apartment building with a heavy door closing on its own, bright even lighting, no people

Cầu thang thoát hiểm phải luôn trống và cửa chống cháy phải luôn đóng: không để xe, thùng hàng, đồ cũ, chậu cây, tủ giày ở chiếu nghỉ hay chân cầu thang, kể cả "để tạm vài ngày", và không chèn cửa cho khỏi đóng. Đây không phải phép lịch sự mà là đường sống của cả toà nhà khi có cháy.

Trong nhiều toà chung cư, cầu thang bộ ít người dùng nên dần thành chỗ để đồ: một chiếc xe đạp cũ, vài thùng các tông chờ bán ve chai, một bao gạo, cái tủ giày không còn chỗ trong nhà. Cửa chống cháy thì có người chèn bằng hòn gạch cho thoáng. Ngày thường không ai thấy phiền. Chỉ đến lúc mất điện, có khói, mọi người đổ ra cầu thang trong bóng tối, thì những thứ đó mới hiện ra đúng bản chất của chúng: vật cản.

Vì sao cầu thang thoát hiểm phải trống hoàn toàn

Thoát nạn là chạy trong điều kiện xấu nhất. Khi có cháy, điện thường bị cắt, khói đen làm tầm nhìn chỉ còn vài bước, người hoảng loạn chạy dồn, có người bế con, dìu người già. Bất cứ vật gì ở bậc thang, chiếu nghỉ đều là chỗ vấp ngã, và một người ngã giữa cầu thang có thể làm cả dòng người phía sau dồn lại.

Cửa chống cháy chỉ có tác dụng khi đóng. Cửa chống cháy và cơ cấu tự đóng của nó được thiết kế để giữ khói, lửa ngoài lồng thang trong một khoảng thời gian, đủ để người thoát xuống. Chèn cửa mở là biến cầu thang thành ống khói, vì khói nóng bốc lên rất nhanh theo chiều cao.

Đồ để ở cầu thang dễ bắt lửa. Thùng các tông, đệm cũ, xe có bình xăng, xe điện có pin là những thứ cháy được, thậm chí tự gây cháy. Đặt chúng ở đúng con đường thoát nạn là đặt thêm nhiên liệu vào chỗ không được có lửa.

Lực lượng cứu hộ cũng đi lối này. Người chữa cháy, cứu nạn thường đi lên bằng cầu thang bộ, mang theo thiết bị nặng. Lối đi bị chắn làm họ chậm lại đúng lúc từng phút đều quý.

Làm đúng: giữ cầu thang thoát hiểm trống từng ngày

Những việc mỗi cư dân tự làm được:

  1. Không để bất cứ thứ gì ở cầu thang bộ và chiếu nghỉ, kể cả đồ nhỏ, kể cả trong lúc chuyển nhà.
  2. Đi qua cửa chống cháy thì để cửa tự đóng lại. Không chèn bằng gạch, dép, nêm gỗ, không buộc dây giữ cửa.
  3. Đồ thừa, đồ cũ chờ thanh lý: giữ trong nhà, hỏi ban quản lý chỗ tập kết đồ cồng kềnh hoặc giờ thu gom, hoặc gọi người thu mua tới lấy thẳng tại căn hộ.
  4. Xe đạp, xe điện: để ở hầm xe, khu được bố trí; không mang lên để ở cầu thang tầng nhà mình.
  5. Biết vị trí hai lối thoát gần nhà mình. Đi thử một lần lúc bình thường, xem cửa có mở được không, đèn có sáng không, lối có bị chắn không.
  6. Thấy đèn thoát hiểm hỏng, cửa không tự đóng, tay nắm kẹt thì báo ban quản lý ngay.

Chuyện giữ lối thoát hiểm chỉ thật sự có hiệu quả khi cả toà cùng giữ. Một tầng bị chắn là đủ để dòng người của mọi tầng phía trên bị kẹt lại.

Ngoại lệ và những lúc khó

Có những lúc người ta thấy "có lý do" để cầu thang không trống:

  • Chuyển nhà, sửa nhà: vật liệu, đồ đạc chỉ được để tạm theo chỗ ban quản lý chỉ định, trong thời gian ngắn, không ở cầu thang thoát hiểm; dọn ngay khi xong.
  • Thang máy hỏng: cầu thang bộ đông người hơn bình thường, càng phải trống. Người già, người mang đồ nặng đi chậm, nên nghỉ ở chiếu nghỉ sát tường, không chắn lối.
  • Mùa nóng, muốn mở cửa cho thoáng: cửa chống cháy không phải cửa sổ. Hành lang nóng thì báo ban quản lý về thông gió, không chèn cửa.
  • Có người khuyết tật, người ngồi xe lăn ở tầng cao: khi có sự cố họ không tự đi cầu thang được. Gia đình nên báo ban quản lý để được ghi nhận và có phương án hỗ trợ khi sơ tán.
  • Khi có cháy thật: không dùng thang máy, đi cầu thang bộ, đóng cửa chống cháy sau lưng, cúi thấp khi có khói, gọi 114.

Không có ngoại lệ nào khiến việc để đồ lâu dài ở cầu thang thoát hiểm thành chấp nhận được. Ngoại lệ chỉ là thời gian rất ngắn, có ban quản lý biết, và không chắn lối đi.

Khi thấy người khác để đồ hoặc chèn cửa

Phần lớn người để đồ ở cầu thang không nghĩ đến chuyện cháy; họ chỉ thấy đó là chỗ trống ít người qua. Vì vậy câu nhắc nên nói về an toàn, không nói về con người: "Anh ơi, cầu thang này là lối thoát hiểm, có cháy là mọi người chạy qua đây, anh để xe xuống hầm giúp em với ạ."

Với cửa chống cháy bị chèn, có thể tự gỡ vật chèn ra cho cửa đóng lại, vì đó là thiết bị an toàn chung, không phải tài sản riêng của ai. Nhưng đồ đạc thì khác: không tự ý vứt, dọn hay chuyển đồ của người khác, mà báo ban quản lý, nói rõ tầng, vị trí, đồ gì.

Nếu đồ vẫn nằm đó sau khi đã nhắc, hoặc cả một tầng biến cầu thang thành kho, gửi phản ánh bằng văn bản cho ban quản lý, đề nghị nhắc chung và kiểm tra định kỳ. Ban quản lý có trách nhiệm giữ lối thoát nạn thông suốt.

Tránh chụp ảnh đồ đạc kèm số căn hộ đăng lên nhóm cư dân. Mục tiêu là lối thoát được dọn trống, không phải là ai bị cả toà nhà nhìn vào.

Khi nhắc người lớn tuổi, nên nói chậm và cho họ thời gian: nhiều cụ để đồ ở cầu thang vì không mang nổi xuống hầm hay xuống chỗ tập kết. Lúc đó câu hỏi "Bác có cần cháu mang xuống giúp không ạ" giải quyết chuyện nhanh hơn mọi lời nhắc, và giữ được cái tình giữa những người ở chung một toà.

Khi chính nhà mình đang để đồ ở cầu thang

Nếu nhà mình đang có đồ ở chiếu nghỉ, hôm nay là ngày tốt để dọn. Cái gì còn dùng thì đưa vào nhà, cái gì không dùng thì thanh lý. Đồ cồng kềnh hỏi ban quản lý chỗ tập kết. Không có chỗ để thì đó là dấu hiệu nhà mình đang giữ nhiều hơn mức cần.

Nếu bị nhắc, nhận nhanh: "Vâng, em xin lỗi, chiều nay em dọn." và dọn đúng hẹn. Đừng chỉ sang nhà khác cũng để; mỗi món đồ được dọn đi là một chỗ vấp bớt đi trên lối thoát của mọi người.

Nếu nhà có người hút thuốc ở cầu thang và hay chèn cửa, nói chuyện trong nhà để đổi chỗ hút. Đây là một trong những thói quen tưởng nhỏ mà ảnh hưởng tới an toàn của cả toà.

Nếu nhà thật sự thiếu chỗ chứa, ví dụ vừa chuyển đến còn nhiều thùng đồ, hãy nói với ban quản lý để hỏi chỗ gửi tạm có kiểm soát, thay vì tự đặt ra cầu thang. Ban quản lý biết đồ đang ở đâu thì lúc có sự cố họ còn xử lý được; đồ tự đặt thì không ai biết cho tới khi có người vấp phải.

Mười phút làm quen với lối thoát gần nhà mình

Một việc ít ai làm nhưng rất đáng làm, nhất là khi mới dọn đến hoặc nhà có người già, trẻ nhỏ:

  1. Đứng trước cửa nhà, tìm hai hướng thoát. Phần lớn toà nhà có ít nhất hai cầu thang bộ ở hai phía hành lang.
  2. Đi bộ thử tới từng cửa thoát hiểm, đếm số bước, để ý chỗ rẽ. Lúc có khói, mình sẽ phải lần theo tường mà đi.
  3. Mở thử cửa, xem cửa có mở được dễ dàng không, có tự đóng lại không.
  4. Đi xuống vài tầng, xem đèn chiếu sáng có hoạt động, có đồ đạc chắn lối không.
  5. Tìm chỗ đặt bình chữa cháy, nút báo cháy trên tầng nhà mình.
  6. Nói lại cho cả nhà, kể cả trẻ con: có cháy thì đi lối nào, gặp nhau ở đâu dưới sân.

Mười phút này giúp mình biết lối thoát có đang bị chắn hay không, và nếu có thì báo sớm, khi mọi thứ còn bình thường. Đây cũng là cách nhìn chuyện để đồ ở cầu thang bằng con mắt của người đang cần chạy, chứ không phải người đang cần chỗ chứa.

Nên, tránh và vì sao

Gọn để nhớ:

NênTránhVì sao
Để cầu thang bộ trống hoàn toànĐể xe, thùng, chậu cây ở chiếu nghỉChỗ vấp ngã khi chạy trong khói tối
Để cửa chống cháy tự đóngChèn cửa bằng gạch, dép, nêmLồng thang thành ống khói
Đồ cũ hỏi chỗ tập kết, giờ thu gom"Để tạm vài ngày" ở cầu thangTạm thường thành lâu, đồ dễ cháy
Báo hỏng đèn, cửa thoát hiểmCoi như không thấyLúc cần mới phát hiện thì đã muộn
Báo ban quản lý khi thấy lối bị chắnTự vứt đồ của người khácĐồ là tài sản của người ta

Về pháp lý, chỉ nói nguyên lý: lối thoát nạn, cầu thang bộ, cửa chống cháy là phần thuộc hệ thống phòng cháy, chữa cháy của toà nhà; chiếm dụng, che chắn hay làm mất tác dụng của chúng là hành vi bị pháp luật về phòng cháy, chữa cháy nghiêm cấm. Mức xử lý cụ thể do văn bản hiện hành quy định, tra cổng thông tin chính thức khi cần biết chính xác; nội quy toà nhà sẽ quy định thêm cách xử lý đồ để sai chỗ.

Câu hỏi thường gặp

Để tạm xe đạp ở cầu thang bộ vài ngày có sao không?

Không nên, dù chỉ vài ngày. Cầu thang bộ là lối thoát nạn, có sự cố bất ngờ thì chính chiếc xe đó là chỗ người khác vấp ngã trong bóng tối. Xe nên để ở hầm hoặc khu được toà nhà bố trí.

Vì sao cửa cầu thang thoát hiểm phải luôn đóng?

Cửa chống cháy được thiết kế để ngăn khói, lửa vào lồng thang trong một khoảng thời gian, giúp người thoát xuống an toàn. Chèn cửa mở thì khói nóng bốc thẳng vào lồng thang, biến lối thoát thành ống khói.

Thấy cửa thoát hiểm bị chèn thì có được tự gỡ ra không?

Được, vì đó là thiết bị an toàn chung. Gỡ vật chèn để cửa tự đóng lại. Nếu tình trạng lặp lại, báo ban quản lý để họ nhắc chung và kiểm tra cơ cấu tự đóng của cửa.

Hàng xóm để đồ chắn cầu thang thoát hiểm thì làm sao?

Nhắc nhẹ về chuyện an toàn nếu biết là đồ của ai. Không có kết quả thì báo ban quản lý, nói rõ tầng, vị trí và đồ gì. Không tự ý vứt hoặc chuyển đồ của người khác.

Khi có cháy ở chung cư nên đi thang máy hay thang bộ?

Đi thang bộ thoát hiểm, không dùng thang máy. Đóng cửa chống cháy sau lưng, cúi thấp khi có khói, đi theo hướng dẫn của toà nhà và gọi 114.

Nhà có người ngồi xe lăn ở tầng cao thì cần chuẩn bị gì?

Báo ban quản lý để họ ghi nhận và có phương án hỗ trợ khi sơ tán. Gia đình nên biết rõ hai lối thoát gần nhà nhất và thống nhất trước ai sẽ hỗ trợ người đó khi có sự cố.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138